Inngangsorð
Lesefni: Rifjaðu upp það sem segir um efnisyrðingu bls. 12-13 og inngangsorð bls. 130-133 (108-110).
Hér fara á eftir dæmi um mismunandi leiðir til að semja inngangsorð, til viðbótar því sem segir í römmunum bls. 130-133 (108-110) í Hagnýtum skrifum. Viðfangsefnið að þessu sinni gæti kallast "Virkjanir og náttúra".

Hvað ætlar höfundur að sýna fram á hverju sinni?

Hefðbundin reifun:
Landsvirkjun er nú með mikil áform um virkjanir norðan Vatnajökuls. Nái þau fram að ganga hverfa margar náttúruperlur íslenskra óbyggða undir virkjanalón. Það má ekki verða.

Spakmæli, tilvitnun, málsháttur:
Það er skammgóður vermir að pissa í skóinn sinn. Þetta munum við Íslendingar fá að reyna fyrr en síðar ef nýjustu virkjanaáform Landsvirkjunar ná fram að ganga.

Dregin upp mynd:
Þar sem ferðamenn gengu áður þurrum fótum og dáðust að fágætum náttúruperlum verður brátt aðeins kolmórautt jökullón svo langt sem augað eygir. Enginn mun leggja í langferð til að dást að því.

Sviðsetning:
Smám saman hækkar vatnsyfirborðið. Hverasvæðið sem áður dró að fjölda ferðamanna er orðið umflotið um hádegi. Nokkru síðar koma fílefldir lögreglumenn og bjarga þjóðfánunum. Þegar morgnar á ný sést ekkert nema kolgrár hafsjór. Enn ein náttúruperlan er horfin um aldur og ævi.

Bein ræða:
„Það er sorglegt að horfa á eftir hverri náttúruperlunni á fætur annarri í gin stóriðjuófreskjunnar,” sagði Guðmundur P. Ólafsson í ávarpi sínu við höfuðstöðvar Landsvirkjunar í gær. Við Austfirðingar tökum ekki undir þau orð.

Mismunandi sjónarhorn:
Flestir viðurkenna líklega að virkja beri íslensk fallvötn og að til þess þurfi virkjanalón á hálendinu. En þegar hver náttúruperlan af annarri týnir tölunni undir jökullón vegna stóriðjugeggjunar fáeinna stjórnmálamanna er landsmönnum nóg boðið.

Frétt:
Sex af hverjum tíu landsmönnum eru andvígir áformum Landsvirkjunar um Eyjabakkalón, samkvæmt skoðanakönnun Hagvangs. Meirihluti Austfirðinga er þó fylgjandi virkjuninni og því sem henni fylgir. Þennan vilja heimamanna verður að virða.

Orðum beint til lesenda:
Hve mörgum náttúruperlum erum við tilbúin að fórna fyrir 200 störf í heilsuspillandi stóriðju? Hvernig eigum við að verja slík hermdarverk fyrir komandi kynslóðum sem vafalaust vilja lifa í betri sátt við umhverfi sitt en skammsýnir forfeður þeirra?

Dæmin hér að ofan á glærum (PowerPoint)

Verkefni 1
Veldu þrjár af þeim blaðagreinum sem birtar eru í Hagnýtum skrifum. Berðu inngangsorð greinanna saman við dæmin hér að ofan. Lýstu hvaða aðferð beitt er í hverri grein þegar inngangsorðin eru samin.

Verkefni 2
Veldu þér viðfangsefni til að fjalla um í blaðagrein. Semdu síðan þrenns konar inngangsorð með efnisyrðingu. Taktu mið af dæmunum hér að ofan og tilgreindu hverju sinni hvaða aðferð þú beitir.


Verkefnabanki við Hagnýt skrif   © Gísli Skúlason 2005